No comments yet

GOLA Pazartesi Toplantısı: NOWRUZ International Book Project

Nowruz International Umudu ve Yenilenmeyi Sınır Ötelerinde Kutlar
Nowruz, Kuzey Batı Çin’in bozkırlarından İran’ın dağlarına; Kafkaslar ve Mezopo-tamya’dan, Hindistan kent merkezlerine, Balkanların vadilerine ve bütün dünya dias-porasına kadar umudun ve yenilenmenin kutlanmasıdır.
20 – 21 Mart, ilkbaharın gelişi; İranlıların, Kürtlerin, Azerilerin, Taciklerin ve birçok başka ulusların ve Asya’daki din gruplarının – en başta Zerdüş…lerin – tartışmasız en kutsal bayramıdır. Nowruz kelimesi, coğrafi ve tarihsel değişimin bir sonucu olarak farklı farklı şekillerde yazılır ve telaffuz edilir; Navroze, Newroz, Norouz, Nevrooz, Nevruz, Navruz, Nawruz, Nauryz, Navrous vb. Kelimenin tam anlamı “Yeni Gün” demektir. İslam öncesi geleneğinin eski “Yeni Yıl” bayramıdır. Amerika, Afrika, Avrupa, Avusturalya dahil ol-mak üzere yüz milyonlarca insan, bugün nereye taşınmış olursa olsun bulundukları yerde Nowruzu onurlandırır ve kutlar.
Nowruz International Book Project, çeşitli ülkeler ve kutlayıcıları, okuyucuları ve araş-tırmacıları kendi etnik toplulukları arasında ortak bağlantılar oluşturabilmeleri için konusuna hâkim fotoğrafçıları ve sinema yapımcılarını, gazeteci ve yazarları bir araya getirecek. Buna ek olarak, projeye eşlik eden web sitesi Nowruz kutlamalarını ve sembollerini anlatmak, farklılıkları ve benzerlikleri sınır ötesi çalışabilmek için bir alan oluşturacak. Bugünün toplumsal değişiminin silmeye ve ortadan kaldırmaya çalıştığı bu eski geleneğin sistematik bir kaydının korunmasına katkı sağlayacak.
Tüm bu kültürlerdeki kutlamalarda halklar müzik, dans, bazense gösteri ve oyunlarla bir araya gelirler. 21 Mart İlkbahar Ekinoksu merkezinde ya da etrafında toplanırlar. Nowruz dönemi genelde asıl tatilden 4 hafta önce başlar. Bu 4 hafta – daha kesin, 4 Perşembe – dört unsur olan; su, ateş, toprak ve hava ile ilişkilidir. Ağaçlar budanır, evler te-mizlenir ve Nowruz vesilesiyle her şey yenilenir. Ozanlar festivalin başladığını duyurmak için sokaklarda şarkı söylerler. Nowruz’dan bir gün önce, çarşamba arife günü, şenlik ateşleri yakılır, gençler üzerinden atlarlar; çocuklar bozuk para ve ikramlıkları toplamak için komşuları ziyaret ederler. İnsanlar Nowruz ruhuyla eğlenmeye devam ederler. Şenliklerin altıncı günü, eski gelenekte Zerdüşt’ün doğum günüdür ve hala Zerdüşt dininde kutlanır. “Sizdah Bedar” olarak adlandırılan Yeni Yılın on üçüncü gününde parklar ailelerle dolar ve şans getireceğine inanıldığı için bütün günü açık havada geçirirler.
Nowruz ayrımcılık mağdurları için özel bir anlam kazanmıştır; örneğin Kürtler için. Özellikle Türkiye’de, Nowruz kutlamaları, kültürel ve ulusal kimlik konusunda bir asırdır süren inkârın açık olarak savunmasıdır. Büyük bir halk kutlaması genelde toplumsal coşkulu bir ortamda yer alır ve devlet güçlerinin müdahalesi bazen şiddete yol açar.
Yaratıcı araştırma ve gelenekleri paylaşma ile ortak bir bağ kurmaya çalışıyoruz. Bu ortak bağ ile toplumların birleşmesi ve hatta insanlık arasında barış ağı kurmayı hedefliyoruz. Zaman içerisindeki çeşitli uluslar, ülkeler ve kültürler arasındaki bölünmeler ortak kökleri ve değerlerin tekrar hatırlanması gerektiği baskısını yapar. Günümüzde insanlık bireylerin ve toplumların mantıksal perspektife dönüşünü bekliyor. Bu anlamda Nowruz belge ve dokümanlarının paylaşılan kültürün yaratıcı bir hatırlatması olması ile yeni bir anlayış modeline katkı sağlayacağını ümit edebiliriz. Nowruz International Book Project kamuoyuna sanatsal bir bağlantı sağlayarak farklı insanlar ve toplumlara başka kültürler üzerinde eğitici bir pencere açacak. Kültürler arasında doğrudan dahil olan yeni aktarımlara yardımcı olacaktır.
Nowruz International Project, İstanbul merkezli Gola Kültür, Sanat ve Ekoloji Derneği’nin mali ve hukuki sorumluluğu altında oluşturulmuş bir sosyal projedir.
Kutay Derin Kugay
Uluslararası Nowruz Kitap Projesi Kurucu Yöneticisi
Gola Kültür, Sanat ve Ekoloji Derneği

Post a comment